İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’den, ABD’nin Gazze’deki soykırımı araştıran Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) yargıç ve savcılarına uyguladığı yaptırımların Avrupa Birliği’ni etkilememesi için “engelleme statüsünü” etkinleştirmesini istedi.
Sanchez, ABD merkezli X şirketinin sosyal paylaşım sitesindeki hesabından “İspanya göz yummayacak.” başlığı ile yaptığı açıklamada, “Uluslararası adaleti savunanlara yaptırım uygulamak, tüm insan hakları sistemini tehlikeye atıyor. AB bu zulüm karşısında kayıtsız kalamaz. Bu nedenle bugün Komisyon’u, UCM ve Birleşmiş Milletler’in bağımsızlığını ve Gazze’deki soykırımı sona erdirmek için yaptıkları eylemleri korumak amacıyla engelleme statüsünü etkinleştirmeye çağırıyoruz.” ifadelerini kullandı.
ABD’nin BM üyelerine ve Gazze’deki soykırımı araştıran UCM’ye uyguladığı yaptırımlara yanıt olarak bu açıklamayı yapan Sanchez’in etkinleştirilmesini istediği engelleme statüsü, AB’nin çıkarlarını etkileyen üçüncü ülkelerin yasalarını askıya almasına olanak tanıyan bir mekanizma olarak biliniyor.
İspanya Başbakanı, ABD’nin 2025’in başından beri UCM üyelerine uyguladığı ve şu anda on bir hakim ve savcıyı etkileyen yaptırımlara karşı önlem alınmasını istiyor.
Geçen yıl şubatta, ABD Başkanı Donald Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve eski Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında çıkarılan tutuklama emrine misilleme olarak UCM’nin üst düzey yetkililerine ve personeline yaptırım uygulayan bir başkanlık emri imzalamıştı.
Temmuzda Washington, İsrail’e karşı “kampanyası” nedeniyle BM Filistin Özel Raportörü Francesca Albanese’ye de yaptırım uygulamıştı.
Pedro Sanchez’in bu açıklaması, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’e gönderdiği bir mektubun ardından geldi. Başbakanlıktan basına yapılan açıklamaya göre, Sanchez mektupta bu yaptırımların “uluslararası adalet için gerekli kurumların bağımsız işleyişini tehlikeye atan çok endişe verici bir emsal teşkil ettiğini” belirtti.
Mektupta, Trump tarafından yetkilendirilen baskı taktiklerinin hedefteki yetkililer için “banka hesaplarının ve hizmetlerinin iptali, seyahat kısıtlamaları ve insan hakları ihlallerini soruşturma ve kovuşturma gibi görevlerini yapmalarını engellemek için her türlü engeli” içerdiği belirtiliyor.
Engelleme Statüsü olarak bilinen 2271/1996 sayılı Avrupa Birliği Tüzüğünün, yaptırıma konu kişileri, AB çıkarlarını etkileyen üçüncü ülke yasalarının uluslararası alanda uygulanmasına karşı koruduğu belirtiliyor.
